Câu hỏi

Chào Luật sư! Tôi và chồng em kết hôn được hơn 20 năm, có 2 con một con 10 tuổi, một con 22 tuổi. Tôi có mua 2 căn nhà chung cư giá rẻ trong quá trình hôn nhân, tất cả số tiền đều do tôi bỏ hết, chồng tôi không có đóng góp gì cả nhưng chồng tôi là người đứng tên trên sổ đỏ đó. Ngoài ra chồng tôi thường xuyên có hành vi bạo lực gia đình, đánh các con và đánh cả tôi, có lần anh ta còn đánh tôi bị gãy tay.

Và từ hôm đấy đến bây giờ tôi nằm bệnh viện và tôi quyết định gửi đơn ;ly hôn đơn phương ra Toà án. Nhưng tôi có những thắc mắc như sau:

1. Theo luật các con tôi sẽ do ai nuôi? Tôi muốn nuôi cả hai con.

2. Tài sản là hai căn nhà trên sẽ được chia như thế nào?

Trân trọng cảm ơn Luật sư!

Luật sư trả lời

Trường hợp này của chị muốn ly hôn đơn phương, ly hôn theo yêu cầu một bên bởi vì chồng chị có hành vi bạo lực gia đình. Căn cứ theo điều 56, Luật hôn nhân và gia đình 2014 thì hoàn toàn có quyền yêu cầu Toà giải quyết ly hôn cho chị:

Điều 56. Ly hôn theo yêu cầu một bên.

1. Khi vợ hoặc chồng yêu cầu ly hôn mà hòa giải tại Tòa án không thành thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được.

2. Trong trường hợp vợ hoặc chồng của người bị Tòa án tuyên bố mất tích yêu cầu ly hôn thì Tòa án giải quyết cho ly hôn.

3. Trong trường hợp có yêu cầu ly hôn theo quy định tại khoản 2 Điều 51 của Luật này thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc chồng, vợ có hành vi bạo lực gia đình làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của người kia.

>> Về quyền nuôi con:

Trường hợp hai vợ chồng chị ly hôn, chị muốn nuôi cả hai con trong Luật hôn nhân và gia đình 2014 có quy định như sau:

Điều 81. Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn.

2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

Căn cứ theo quy định trên thì con từ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con. Con của chị một cháu 10 tuổi, một cháu 22 tuổi nên Toà án phải xem xét nguyện vọng của con. Cháu 22 tuổi vì cháu đã lớn và đã có thể tự ra quyết định của mình. Còn đối với cháu nhỏ 10 tuổi Toà phải xem xét nguyện vọng của cháu, nếu cháu mong muốn ở với mẹ thì Toà án sẽ phải tôn trọng ý kiến đó và chị sẽ là người trực tiếp nuôi cháu. Và chị có quyền yêu cầu chồng chị cấp dưỡng cho cháu đến khi cháu đủ 18 tuổi trở lên.

>> Về tài sản chung:

Nếu hai vợ chồng không thoả thuận được với nhau về tài sản thì được chia, căn cứ theo khoản 2,3 điều 59, Luật hôn nhân và gia đình 2014 tài sản chung của vợ chồng được chia như sau:

Điều 59. Nguyên tắc giải quyết tài sản của vợ chồng khi ly hôn.

2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:

a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;

b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;

c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;

d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.

3. Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật, nếu không chia được bằng hiện vật thì chia theo giá trị; bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần chênh lệch.

Vậy đối với phần tài sản của chị là hai căn nhà mà chị là người bỏ tiền ra mua, chồng chị không đóng góp gì cả nhưng tài sản này được tạo lập trong quá trình hôn nhân và chồng chị là người đứng tên sổ đỏ thì rất có thể hai căn nhà này sẽ được coi là tài sản chung. Nếu là tài sản chung theo nguyên tắc là chia đôi và tính đến các yếu tố sau:

– Hoàn cảnh gia đình của vợ, chồng

– Công sức đóng góp của vợ, chồng…

– Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng…

Chị là người bỏ tiền ra mua hai căn nhà trên, chồng chị không đóng góp gì cả và chồng chị có hành vi bạo lực gia đình vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng.

Như vậy khẳng định chị là người có công sức đóng góp lớn hơn và chồng chị có lỗi trong cuộc hôn nhân này nên phần tài sản này sẽ được chia cho chị nhiều hơn. Chị sẽ là người được sở hữu hai căn nhà này để nuôi các con, còn chồng chị sẽ được chị thanh toán phần được hưởng của mình.

>> Ngăn chặn hành vi bạo lực gia đình:

– Chị nên báo với chính quyền địa phương nơi chị đang sinh sống để ngăn chặn hành vi bạo lực gia đình, ngăn chặn chồng chị đánh chị. Báo với UBND xã phường, công an địa phương, hội phụ nữ…

– Nếu chồng chị vẫn tiếp tục đánh chị, chị có thể viết đơn tố cáo lên công an để truy tố trách nhiệm hình sự về hành vi này:

Vì hành vi chồng chị đánh chị bị gãy tay, hành vi này ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ và có thể ảnh hưởng đến tính mạng của chị nếu hành vi này không được ngăn chặn. Hành vi trên rất có thể sẽ bị truy tố trách nhiệm hình sự về tội cố ý gây thương tích, được quy định như sau:

Căn cứ theo điều 104, Bộ luật hình sự năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009 có quy định:

Điều 104. Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khoẻ của người khác.

1. Người nào cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 11% đến 30% hoặc dưới 11% nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm:

a) Dùng hung khí nguy hiểm hoặc dùng thủ đoạn gây nguy hại cho nhiều người;

b) Gây cố tật nhẹ cho nạn nhân;

c) Phạm tội nhiều lần đối với cùng một người hoặc đối với nhiều người;

d) Đối với trẻ em, phụ nữ đang có thai, người già yếu, ốm đau hoặc người khác không có khả năng tự vệ;

đ) Đối với ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng, thầy giáo, cô giáo của mình;

e) Có tổ chức;

g) Trong thời gian đang bị tạm giữ, tạm giam hoặc đang bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục;

h) Thuê gây thương tích hoặc gây thương tích thuê;

i) Có tính chất côn đồ hoặc tái phạm nguy hiểm;

k) Để cản trở người thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân.

2. Phạm tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 31% đến 60% hoặc từ 11% đến 30%, nhưng thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm từ điểm a đến điểm k khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm.

3. Phạm tội gây thương tích, gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 61% trở lên hoặc dẫn đến chết người hoặc từ 31% đến 60%, nhưng thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm từ điểm a đến điểm k khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ năm năm đến mười lăm năm.

4. Phạm tội dẫn đến chết nhiều người hoặc trong trường hợp đặc biệt nghiêm trọng khác, thì bị phạt tù từ mười năm đến hai mươi năm hoặc tù chung thân.

Trong Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 có hiệu lực từ ngày 01/01/2018 cũng có quy định như sau:

Điều 134. Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khoẻ của người khác.

1. Người nào cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 11% đến 30% hoặc dưới 11% nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Dùng hung khí nguy hiểm hoặc thủ đoạn gây nguy hại cho từ 02 người trở lên;

b) Dùng a-xít sunfuric (H2SO4) hoặc hóa chất nguy hiểm khác gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác;

c) Gây cố tật nhẹ cho nạn nhân;

d) Phạm tội 02 lần trở lên;

đ) Phạm tội đối với 02 người trở lên;

e) Đối với người dưới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai, người già yếu, ốm đau hoặc người khác không có khả năng tự vệ;

g) Đối với ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng mình, thầy giáo, cô giáo của mình;

h) Có tổ chức;

i) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

k) Phạm tội trong thời gian đang bị tạm giữ, tạm giam, đang chấp hành hình phạt tù hoặc đang bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở cai nghiện bắt buộc;

l) Thuê gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe hoặc gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe do được thuê;

m) Có tính chất côn đồ;

n) Tái phạm nguy hiểm;

o) Đối với người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân.

2. Phạm tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 11% đến 30% nhưng thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm a, b, d, đ, e, g, h, i, k, l, m, n và o khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 05 năm.

3. Phạm tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%, thì bị phạt tù từ 04 năm đến 07 năm.

4. Phạm tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60% nhưng thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm a, b, d, đ, e, g, h, i, k, l, m, n và o khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 12 năm.

5. Phạm tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên, nếu không thuộc trường hợp quy định tại điểm c khoản 6 Điều này hoặc dẫn đến chết người, thì bị phạt tù từ 10 năm đến 15 năm.

6. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân:

a) Làm chết 02 người trở lên;

b) Gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe cho 02 người trở lên mà tỷ lệ tổn thương cơ thể của mỗi người 61% trở lên;

c) Gây thương tích vào vùng mặt của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên.

7. Người chuẩn bị phạm tội này, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.

>> Như vậy để ngăn chặn hành vi chồng bạo lực gia đình chị phải báo ngăn đến những người thân hoặc cơ quan chắc năng để được bảo vệ về sức khoẻ và tính mạng. Cần đưa những hành vi bạo lực đó ra ánh sáng và pháp luật sẽ nghiêm trị hành vi cố ý gây thương tích, gây tổn hại sức khoẻ người khác.